عبد الحسين خان ملك المؤرخين ( لسان السلطنه )
50
مرآت الوقايع مظفرى ( فارسى )
هشتصد هزار نفر مىباشند . در شب دوشنبه و شب جمعه در خانقاه نشسته فقرا در آن مجلس حضور به هم مىرسانند و به اوراد و اذكار مىپردازند . ذكر خفى اين جماعت معروف به « ذكر جبرئيليه » است و در شب ميلاد سعادت بنياد حضرت امير المؤمنين على عليه السّلام در سر مقبرهء مرحوم صفى عليشاه اجتماع مىنمايند و رسم « ديگجوش » به عمل مىآيد و سالى هم ده روز در سر مقبرهء آن مرحوم روضهخوانى مىشود و چون كسى خواهد در اين طريقه درآيد بايد در دفعهء اول يك دستمال قميص و سكهء نقره و جوزبويا و نبات به توسط ميرزا احمد پير دليل تقديم صفى عليشاه نمايد ، آنوقت به هريك از حضار قسمتى از آن نبات داده مىشود و شخص جديد را مباركباد گفته مىپذيرند و هر يك با او مصافحه مىنمايند . طريقهء مصافحهء ايشان اين است كه با دست راست از طول پنجه در دست ديگرى نموده ، او از عرض دست او را مىگيرد و دست يكديگر را مىبوسند و عوض سلام يا على مىگويند . امروزه خانقاه را « انجمن فقر » و « انجمن اخوت » مىگويند . اين جماعت مردمانى كمآزار مىباشند و افتادگى و فروتنى را پيشهء خود ساختهاند ، مخصوصا خود ظهير الدوله كه در محاسن ذات و ميامن صفات افراط كرده و عالمى را فريفته خود ساخته و از آن وقت كه جانشين صفى عليشاه شده تا حال ديگر به لباس رسمى دولتى درنمىآيد و در روزهاى سلام هم لباس ساده دربر دارد . طريقه ملا سلطانعلى گونابادى در ايران همانا پيروان شاه نعمت الله ولى چند تيره شدهاند ، از جمله طريقهء طاووس العرفاء است كه در سال 12 [ 13 ] وفات كرد و سالها در طهران و اصفهان مردم را به طريقهء تصوف دعوت كرد . اسمش حاجى محمد كاظم اصفهانى است . تخلص سعادت عليشاه داشت . شاه شهيد به لقب طاوس العرفا ملقبش فرمود . پس از آنكه خواست بدرود زندگى نمايد ، حاجى ملا سلطانعلى گونابادى را كه از مريدان خاصش بود جانشين خود ساخت و خرقه و كشكول به دو سپرد . حاجى ملا سلطانعلى پسر حيدر محمد است كه در گوناباد كه در هفت منزلى خراسان